Theo báo cáo của UBND TP.HCM, nhiều cơ sở nhà đất và tài sản công do các tổng công ty, tập đoàn nhà nước và đơn vị thuộc Trung ương quản lý hiện chưa được khai thác hiệu quả. Tổng số mặt bằng bỏ trống kéo dài lên tới hơn 2.000 khu, với diện tích hàng trăm ha.
Thành phố cho biết ngoài tình trạng bỏ trống, một số mặt bằng còn được cho thuê, hợp tác kinh doanh làm bãi giữ xe hoặc phục vụ hoạt động mua bán không đúng quy định pháp luật. Tình trạng này diễn ra tại nhiều khu đất có vị trí đắc địa, đặc biệt dọc tuyến đại lộ Đông Tây thuộc địa bàn quận 4, quận 6 và quận 8 cũ.
Theo UBND TP.HCM, việc chậm đưa các khu đất công vào khai thác đang gây lãng phí lớn nguồn lực đất đai và ảnh hưởng đến định hướng phát triển đô thị của thành phố.
Trước đây, Nghị quyết 54/2017 của Quốc hội về cơ chế đặc thù cho TP.HCM cho phép thành phố được hưởng 50% khoản thu từ bán tài sản công gắn liền với đất do các cơ quan Trung ương quản lý trên địa bàn, sau khi trừ các chi phí liên quan. Nguồn thu này được sử dụng để đầu tư hạ tầng. Tuy nhiên, theo UBND TP.HCM, cơ chế trên chưa được triển khai hiệu quả do thiếu sự phối hợp từ các cơ quan, đơn vị liên quan.
Từ thực tế này, TP.HCM kiến nghị Chính phủ xem xét ủy quyền cho UBND thành phố chủ động rà soát, kiểm tra và đề xuất phương án xử lý đối với các cơ sở nhà, đất thuộc cơ quan Trung ương, bộ ngành quản lý nhưng sử dụng không hiệu quả, bỏ trống hoặc sử dụng sai mục đích.
Theo đề xuất, sau khi được thu hồi và sắp xếp lại theo quy hoạch, quỹ đất này sẽ được ưu tiên phục vụ phát triển hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, xây dựng nhà ở xã hội và tạo nguồn lực cho đầu tư phát triển đô thị.
Riêng đối với khu nhà đất tại số 140 Nguyễn Thị Minh Khai, phường Xuân Hòa, UBND TP.HCM tiếp tục kiến nghị Bộ Tài chính thống nhất điều chuyển cơ sở này về cho thành phố quản lý để bố trí làm trụ sở cho các cơ quan, đơn vị trực thuộc, đồng thời tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến việc sử dụng tài sản công.
