Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến đối với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), trong đó đề xuất bổ sung hai loại hình mới gồm nhà ở cho thuê và nhà ở thương mại giá phù hợp. Đây được xem là một trong những nội dung đáng chú ý nhằm đa dạng hóa nguồn cung nhà ở và nâng cao khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Theo dự thảo, nhà ở cho thuê được định nghĩa là công trình do tổ chức hoặc cá nhân đầu tư để cho thuê, trong đó Nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong việc tạo lập quỹ nhà bằng nguồn vốn ngân sách.

Bộ Xây dựng đề xuất đối tượng được thuê bao gồm những người thuộc diện hưởng chính sách nhà ở xã hội như hộ nghèo, công nhân, lực lượng vũ trang, cán bộ, công chức, viên chức, sinh viên và người lao động. Ngoài ra, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động cũng có thể thuê nhà từ quỹ căn do Quỹ nhà ở quốc gia tạo lập.

Để được thuê nhà, người dân phải đáp ứng điều kiện chưa sở hữu nhà ở hoặc có nhà tại địa phương nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người thấp hơn mức tối thiểu do Chính phủ quy định.

Dự thảo cũng đề xuất cho phép chủ đầu tư dự án nhà ở cho thuê sử dụng tối đa 20% tổng diện tích sàn để kinh doanh dịch vụ, thương mại nhằm tạo thêm nguồn thu, qua đó góp phần giảm giá thuê nhà. Đồng thời, doanh nghiệp cũng được hưởng ưu đãi về thuế giá trị gia tăng (VAT) đối với phần doanh thu từ hoạt động cho thuê.

Về giá thuê, Bộ Xây dựng đề xuất áp dụng nguyên tắc tính đúng, tính đủ chi phí vận hành và khấu hao công trình, nhưng không tính các khoản ưu đãi từ Nhà nước vào giá thuê.

Theo dự thảo, định hướng phát triển nhà ở cho thuê cũng phù hợp với chủ trương đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Lê Minh Hưng chỉ đạo, trong đó yêu cầu các địa phương đẩy mạnh phát triển phân khúc nhà ở cho thuê đến năm 2030. Chính phủ định hướng chuyển mạnh từ tư duy phát triển nhà để bán sang ưu tiên phát triển nhà cho thuê, đặc biệt là các dự án chung cư cho thuê tại đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế và các hành lang kinh tế trọng điểm.

Đối với nhà ở thương mại giá phù hợp, dự thảo quy định đây là loại nhà ở được đầu tư theo dự án để bán, cho thuê hoặc thuê mua theo cơ chế thị trường, đồng thời được Nhà nước hỗ trợ một số cơ chế và phải đáp ứng tiêu chí về giá.

Bộ Xây dựng đề xuất giao UBND cấp tỉnh quy định mức giá bán và giá thuê mua theo từng khu vực, phù hợp với khả năng chi trả của người dân nhưng vẫn bảo đảm nguyên tắc tính đúng, tính đủ chi phí đầu tư.

Đáng chú ý, dự thảo cũng đề xuất hạn chế chuyển nhượng đối với loại hình nhà ở này. Theo đó, người mua hoặc thuê mua không được chuyển nhượng căn nhà trong thời gian tối thiểu 5 năm kể từ khi thanh toán đủ tiền. Đồng thời, đối tượng mua phải là cá nhân trong nước và chỉ được sở hữu tối đa một căn nhà trong mỗi dự án.

Tại hội nghị góp ý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) do Bộ Xây dựng tổ chức ngày 3/7, nhiều chuyên gia và đại diện doanh nghiệp cho rằng cần quy định rõ hơn các tiêu chuẩn, điều kiện và tiêu chí kỹ thuật đối với nhà ở thương mại giá phù hợp nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho các địa phương trong quá trình thẩm định và phê duyệt dự án.

Bên cạnh đó, một số ý kiến cũng đề xuất làm rõ hơn các cơ chế ưu đãi về đất đai, đầu tư và tài chính để khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở xã hội cũng như nhà ở thương mại giá phù hợp.