Điều gì đang xảy ra tại dự án Nhà máy gạch AAC ở xã Vạn Xuân?

Cơ quan Thanh tra tỉnh Phú Thọ vừa công bố kết luận thanh tra liên quan đến dự án xây dựng Nhà máy gạch bê tông khí chưng áp AAC tại xã Vạn Xuân do Công ty Cổ phần Bê tông khí chưng áp Việt Nam làm chủ đầu tư. Kết quả cho thấy dự án tồn tại nhiều vi phạm trong quá trình triển khai, từ tiến độ thực hiện, việc kê khai vốn điều lệ đến hoạt động đầu tư và sử dụng tài nguyên.

Dự án chậm tiến độ kéo dài, vốn điều lệ kê khai không đúng thực tế

Theo kết luận thanh tra, doanh nghiệp đã không triển khai dự án đúng mục tiêu, quy mô và thời hạn ghi trong giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, vi phạm các quy định của Luật Đầu tư.

dji-fly-20260307-105348-492-1772855415649-photo20260307123609-1773068881.jpg

Dù UBND tỉnh Phú Thọ đã nhiều lần cho phép điều chỉnh và gia hạn tiến độ, dự án vẫn chậm hơn 5 năm so với thời hạn sau khi gia hạn tại Quyết định số 3407/QĐ-UBND ngày 07/12/2018.

Ngoài ra, công ty còn vi phạm quy định về vốn điều lệ. Doanh nghiệp đăng ký tăng vốn điều lệ lên 500 tỷ đồng nhưng thực tế mới góp hơn 17 tỷ đồng, còn gần 483 tỷ đồng chưa được góp theo cam kết, vi phạm khoản 5 Điều 16 Luật Doanh nghiệp năm 2020.

Bên cạnh đó, công ty cũng không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ báo cáo đầu tư theo quy định tại Điều 17 Nghị định số 113/2009/NĐ-CP và Điều 72 Luật Đầu tư năm 2020.

Một sai phạm khác được chỉ ra là doanh nghiệp đã lắp đặt dây chuyền sản xuất bột đá thạch anh khi chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận điều chỉnh mục tiêu dự án.

Nhiều hạng mục công trình chưa được triển khai theo kế hoạch

Thanh tra cũng phát hiện hàng loạt vấn đề liên quan đến xây dựng, đất đai và môi trường tại dự án.

Dự án ban đầu là Nhà máy sản xuất gạch block bê tông khí chưng áp tại xã Cổ Tiết, huyện Tam Nông (nay là xã Vạn Xuân). Công ty đã hoàn tất thủ tục giao đất và thuê đất, được UBND tỉnh giao đất và Sở Tài nguyên và Môi trường cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, nhiều hạng mục theo dự án đầu tư vẫn chưa được xây dựng hoặc xây dựng chưa đầy đủ diện tích. Các công trình còn thiếu gồm kho thành phẩm, sân thể thao, hồ nước, khu cây xanh, hệ thống chống sét, cột cờ, biển tên và logo công ty, cùng một phần hệ thống điện chiếu sáng cho văn phòng và nhà xưởng.

Theo văn bản của Sở Nông nghiệp và Môi trường Phú Thọ ngày 21/10/2025, doanh nghiệp chưa hoàn thành các hạng mục công trình theo đúng dự án đã được phê duyệt.

Trước đó, Chủ tịch UBND huyện Tam Nông đã ban hành Quyết định số 2334/QĐ-XPVPHC ngày 26/3/2019 để xử phạt vi phạm hành chính đối với doanh nghiệp.

Tự ý thay đổi mục tiêu dự án và sử dụng tài nguyên nước chưa đăng ký

Ngoài các vi phạm về tiến độ và xây dựng, công ty còn bị xác định thay đổi mục tiêu dự án khi lắp đặt dây chuyền sản xuất bột đá thạch anh mà chưa được UBND tỉnh Phú Thọ cho phép điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Theo báo cáo của doanh nghiệp, dây chuyền sản xuất bột đá thạch anh được lắp đặt từ đầu năm 2025 với công suất thiết kế 60.000 tấn/năm (tương đương 200 tấn/ngày). Dây chuyền này được vận hành thử vào tháng 4/2025 nhưng sau đó dừng hoạt động từ tháng 7/2025. Tại thời điểm thanh tra, nhà máy không còn hoạt động sản xuất.

Thanh tra cũng phát hiện công ty sử dụng một giếng khoan phục vụ sản xuất với lưu lượng từ 1–5 m³/ngày đêm nhưng chưa đăng ký khai thác và sử dụng tài nguyên nước theo quy định pháp luật.

Mặc dù doanh nghiệp đã nộp tiền xử phạt vi phạm hành chính, nhưng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quyết định xử phạt vẫn chưa được thực hiện.

Ngoài ra, việc thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với nhà nước như tiền thuê đất, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và lệ phí môn bài cũng bị kết luận là không nộp đúng thời hạn theo quy định.

Yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm các tổ chức, cá nhân liên quan

Trước các vi phạm nêu trên, Thanh tra tỉnh Phú Thọ yêu cầu Công ty Cổ phần Bê tông khí chưng áp Việt Nam không được tiếp tục sản xuất bột đá thạch anh khi chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận. Đồng thời, doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng, đất đai, môi trường và tài nguyên nước.

Thanh tra tỉnh cũng kiến nghị UBND tỉnh Phú Thọ chỉ đạo Sở Tài chính tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với các tập thể và cá nhân liên quan trong việc phát hiện nhưng chưa kịp thời xử lý các sai phạm của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, UBND xã Vạn Xuân được giao nhiệm vụ tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của công ty, đôn đốc doanh nghiệp thực hiện đầy đủ các quy định pháp luật về đầu tư, đất đai, xây dựng, tài nguyên nước và bảo vệ môi trường, đồng thời kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm phát sinh.

Cơ quan chức năng cũng yêu cầu tổ chức kiểm điểm trách nhiệm của các tập thể, cá nhân liên quan đến việc chậm đôn đốc thực hiện quyết định xử phạt trước đây cũng như việc để doanh nghiệp lắp đặt dây chuyền sản xuất bột đá thạch anh khi chưa được UBND tỉnh chấp thuận.