Theo thống kê của Công ty Tư vấn Dịch vụ Bất động sản DKRA Consulting, trong tháng 8, lãi suất vay mua nhà cố định trong 12-24 tháng tại 11 ngân hàng thương mại phổ biến khoảng 10,9%/năm. Một số ngân hàng áp dụng mức cao như VPBank 13,2%/năm cho khoản vay cố định 12 tháng, MSB và ACB khoảng 11%/năm. VIB áp dụng 11,1%/năm với kỳ hạn 12 tháng và 12%/năm với kỳ hạn 24 tháng.

Ở chiều ngược lại, số ngân hàng còn duy trì lãi suất cố định 12 tháng dưới 10%/năm không nhiều. HDBank ở mức 9,8%/năm, VietBank 9,5%/năm và Woori Bank 9,3%/năm. Mức lãi suất thực tế khách hàng được duyệt có thể khác biểu niêm yết, tùy hồ sơ tín dụng, tỷ lệ vay, tài sản bảo đảm và chính sách của từng ngân hàng.

Mặt bằng hiện tại cao hơn đáng kể so với quý II. Theo khảo sát của Viện Nghiên cứu Đánh giá thị trường Bất động sản Việt Nam (VARS-IRE) tại 10 ngân hàng thương mại, trong quý II người mua vẫn có thể tiếp cận các gói vay ưu đãi 12 tháng với lãi suất khoảng 8,5-9,2%/năm.

Dữ liệu từ Dat Xanh Services cũng cho thấy xu hướng tăng rõ rệt. Lãi suất ưu đãi bình quân đối với khoản vay 12 tháng tại 8 ngân hàng được đơn vị này khảo sát đã tăng khoảng 0,6 điểm phần trăm so với quý II và cao hơn gần 1 điểm phần trăm so với đầu năm.

Trong nhóm ngân hàng quốc doanh, Agribank ghi nhận mức tăng đáng chú ý khi lãi suất cố định năm đầu tăng từ 8,2%/năm trong quý II lên 9,5%/năm. BIDV duy trì khoảng 10,8%/năm, Vietcombank tăng nhẹ từ 9,8% lên 9,9%/năm, còn VietinBank giữ mức 10%/năm sau khi từng lên 10,5% vào tháng 5.

Tại nhóm ngân hàng thương mại tư nhân, Sacombank, TPBank và SeABank đang niêm yết lãi suất ưu đãi cho các khoản vay cố định 12-18 tháng trong khoảng 11-13%/năm. Một số ngân hàng nước ngoài cũng điều chỉnh đáng kể, trong đó Standard Chartered tăng từ 7,5% lên 9,8%/năm, Hong Leong Bank từ 8,9% lên 10,5%/năm, còn Shinhan Bank đưa lãi suất cố định 12 tháng lên khoảng 10%/năm.

Diễn biến này cho thấy chi phí vay mua nhà đang dần rời khỏi vùng lãi suất thấp. Mức cố định dưới 10%/năm vốn từng khá phổ biến nay trở nên khan hiếm, trong khi nhiều gói vay mới đã được đưa lên vùng 10-13%/năm. Điều này làm tăng áp lực tài chính đối với những người phải sử dụng vốn vay để mua nhà.

Tuy nhiên, người vay không nên chỉ nhìn vào lãi suất ưu đãi trong năm đầu. Sau khi kết thúc thời gian cố định, khoản vay thường chuyển sang lãi suất thả nổi. Theo các số liệu được công bố, mức lãi suất này có thể lên khoảng 12-16%/năm tùy ngân hàng và công thức điều chỉnh.

Ngoài tiền lãi, người vay còn có thể phát sinh các khoản chi phí khác như bảo hiểm khoản vay, bảo hiểm nhân thọ hoặc bảo hiểm cháy nổ đối với tài sản thế chấp. Theo DKRA Consulting, phí bảo hiểm khoản vay hoặc bảo hiểm nhân thọ tại một số ngân hàng phổ biến khoảng 0,5-1% giá trị khoản vay, tùy hồ sơ. 

Lãi suất tăng trong khi giá nhà vẫn ở mức cao đang tạo thêm áp lực lên khả năng chi trả. Khảo sát được công bố vào tháng 7 cho thấy 81% người được hỏi chỉ sẵn sàng vay mua bất động sản nếu lãi suất dưới 9%/năm, trong khi mặt bằng thực tế hiện đã cao hơn đáng kể mức này.

Trong bối cảnh đó, người mua nhà sử dụng đòn bẩy cần tính toán khả năng trả nợ trên toàn bộ thời gian vay, thay vì chỉ dựa vào mức lãi suất ưu đãi ban đầu. Đặc biệt, cần dự phòng trường hợp lãi suất tăng sau thời gian cố định để tránh tình trạng khoản trả nợ vượt quá khả năng tài chính.