Chi phí xây dựng tăng hàng trăm triệu đồng
Ghi nhận tại TP.HCM cho thấy nhiều hộ gia đình đang phải điều chỉnh kế hoạch tài chính vì giá vật liệu tăng nhanh ngoài dự tính. Trường hợp của chị Lê Thị Hương (phường Bảy Hiền) là ví dụ điển hình khi công trình nhà phố diện tích gần 70 m² của gia đình đã phát sinh thêm hơn 100 triệu đồng chỉ sau hơn hai tháng thi công.
Theo chia sẻ, chi phí phần thô chịu tác động rõ rệt nhất do giá cát, đá, sắt thép liên tục điều chỉnh tăng. Đơn giá thi công phải cập nhật nhiều lần theo biến động thị trường, khiến tổng ngân sách ban đầu khoảng 1,3–1,5 tỷ đồng không còn phù hợp.
Không chỉ xây mới, các công trình sửa chữa cũng gặp tình trạng tương tự. Một hộ dân tại phường An Phú cho biết chi phí cải tạo nhà đã tăng gần 80 triệu đồng so với dự trù ban đầu khoảng 300 triệu đồng. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc giá cát tăng từ khoảng 480.000 đồng/m³ lên 500.000–550.000 đồng/m³, trong khi đá xây dựng tăng lên hơn 650.000 đồng/m³.
Việc khan hiếm vật liệu còn khiến nhiều công trình phải gián đoạn thi công, kéo theo chi phí nhân công phát sinh đáng kể.
Nhà thầu chịu áp lực kép từ giá và nguồn cung
Không chỉ người dân, các nhà thầu xây dựng cũng đối mặt với áp lực lớn khi giá vật liệu tăng trong khi hợp đồng đã ký khó điều chỉnh. Theo phản ánh từ các nhà thầu tại TP.HCM, nguồn cung cát xây dựng và cát san lấp đang khan hiếm, khiến tiến độ nhiều công trình bị ảnh hưởng.
Trong khi đó, các vật liệu chủ lực khác như thép, xi măng cũng tăng giá liên tục. Với các hợp đồng trọn gói, nhà thầu buộc phải cắt giảm biên lợi nhuận hoặc tối ưu chi phí để đảm bảo tiến độ và cam kết với khách hàng.
Theo Hiệp hội Các nhà thầu xây dựng Việt Nam, nhiều loại vật liệu trong quý I/2026 đã tăng trên 10%. Khảo sát thị trường cho thấy cát và đá tăng khoảng 10–15%, thép tăng 5–10%, trong khi xi măng và vật liệu hoàn thiện tăng khoảng 5–6%.
Nguy cơ ảnh hưởng thị trường và khả năng tiếp cận nhà ở
Các chuyên gia nhận định chi phí xây dựng hiện đã tăng rõ rệt so với cùng kỳ năm trước. Theo chuyên gia xây dựng Lê Quốc Kiên, đơn giá xây dựng phần thô và nhân công đã tăng từ khoảng 3,9 triệu đồng/m² lên 4,2 triệu đồng/m², tương đương mức tăng gần 8%. Với những công trình phức tạp, chi phí có thể tăng thêm 5–8%.
Điều này đồng nghĩa với việc một căn nhà diện tích sàn hơn 300 m² có thể phát sinh thêm hàng trăm triệu đồng so với năm trước. Nếu tính cả vật tư hoàn thiện, tổng chi phí có thể tăng thêm 2–3 triệu đồng/m² tùy mức đầu tư.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, cho biết chi phí vật liệu thường chiếm 60–70% tổng chi phí xây dựng, do đó biến động giá có thể làm đảo lộn toàn bộ bài toán tài chính của dự án. Về dài hạn, nếu không được kiểm soát, tình trạng này có thể ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.
Trước diễn biến trên, Chính phủ đã yêu cầu các bộ, ngành và địa phương tăng cường bình ổn thị trường vật liệu xây dựng, kiểm soát đầu cơ, đồng thời đẩy nhanh cấp phép khai thác nhằm bổ sung nguồn cung. Các giải pháp này được kỳ vọng sẽ góp phần giảm áp lực chi phí cho cả người dân và doanh nghiệp trong thời gian tới.
