Nhà đầu tư ngoại vẫn 'mặn mà' với thị trường bán lẻ Việt

Phạm Ánh Thúy

Savills nhận định bất chấp tình hình dịch bệnh, thị trường bán lẻ Việt Nam vẫn là “mỏ vàng” thu hút các nhà đầu tư nước ngoài khai thác nhờ vào các yếu tố thuận lợi như nền kinh tế phát triển nhanh, ổn định chính trị và chính sách quản lý vốn.

Nhờ nền tảng kinh tế vĩ mô và môi trường kinh doanh hấp dẫn, Việt Nam được xem như một điểm đến đầu tư cho các nhà đầu tư nước ngoài. Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong quý 1/2021 tổng lượng vốn FDI đăng ký mới vào các lĩnh vực bán buôn, bán lẻ và sửa chữa động cơ là 22,13 triệu USD, từ 42 dự án và chiếm 0,3% tổng vốn cả nước.

Ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Hà Nội đánh giá nền kinh tế Việt Nam đang thể hiện tích cực, khi GDP đạt tăng trưởng 4,5% bất chấp bối cảnh đại dịch toàn cầu. Vốn FDI cam kết trong quý đầu tiên tăng 18,5%, trong khi FDI giải ngân tăng 6,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Cùng với đà tăng trưởng GDP, tốc độ đô thị hoá tại Việt Nam dự kiến vẫn tiếp tục diễn ra nhanh chóng.

Số người thuộc tầng lớp trung lưu tại Việt Nam đồng thời gia tăng. Theo nghiên cứu của World Bank, tầng lớp trung lưu tại Việt Nam hiện chiếm 13% tổng dân số và sẽ đạt 26% vào năm 2026. Tăng trưởng này sẽ tạo ra sự thay đổi lạc quan trong tổng chi tiêu tiêu dùng nội địa. Hơn nữa, việc GDP bình quân đầu người gần chạm mức 3.000 USD cũng đồng thời cho thấy tiềm năng đáng kể cho ngành bán lẻ tại Việt Nam.

Minh chứng cụ thể, trong số 66 dự án được cấp mới tại Hà Nội vào quý1/2021, có 5 dự án trung tâm mua sắm và siêu thị, đóng góp 13,48 triệu USD tương đương 27% vốn FDI đăng ký mới tại thủ đô. Cả 5 dự án đều được phát triển bởi những nhà đầu tư lớn, theo đuổi hoạt động đầu tư dài hạn tại Việt Nam đến từ Nhật Bản và Hàn Quốc.  

thi-truong-ban-le-evanto-1623733224.jpg
Thị trường bán lẻ tại Việt Nam vẫn hấp dẫn trong mắt nhà đầu tư ngoại.

Theo Giám đốc Savills Hà Nội, ở bình diện triển vọng, Việt Nam là một trong những nền kinh tế số phát triển mạnh mẽ nhất tại khu vực. Điều này đã thúc đẩy các công ty toàn cầu đầu tư nhiều hơn vào thị trường thương mại điện tử trong nước. Số liệu của Bộ Công thương cho thấy, 53% dân số tham gia mua bán trực tuyến, đưa thị trường thương mại điện tử Việt Nam trong năm 2020 tăng trưởng 18%, đạt 11,8 tỷ USD. Theo dự báo, 55% tổng dân số Hà Nội sẽ mua sắm trực tuyến trên các nền tảng thương mại điện tử, với tăng trưởng doanh thu đạt 20%/năm vào năm 2025.

Tại Việt Nam, bán lẻ truyền thống vẫn giữ vai trò chủ đạo. Theo thống kê của Nielsen, bán lẻ truyền thống, bao gồm các cửa hàng tạp hóa và chợ truyền thống, vẫn chiếm 74% thị phần thị trường và tăng 1%/năm. Trong khi đó, bán lẻ hiện đại chiếm 26% thị phần, với mức tăng 12%/năm.

Mặt khác, tuy thị trường bán lẻ tại Việt Nam đã có sự tham gia của nhiều nhà đầu tư nước ngoài, nhưng các doanh nghiệp nắm giữ thị trường chủ yếu vẫn là những thương hiệu nội địa như Vingroup, Masan và MWG. Do không đủ khả năng cạnh tranh, một số nhà bán lẻ nước ngoài đã phải rời khỏi thị trường. Trong khi đó, những doanh nghiệp nội địa đã nắm bắt thành công cơ hội M&A để tăng quy mô cũng như mở rộng thêm thị phần thị trường bán lẻ trong nước.

sieu-thi-evanto-1623733702.jpg
Các doanh nghiệp nội địa vẫn đang nắm giữ phần lớn thị phần kênh bán lẻ hiện đại.

Chuyên gia của Savills nhận định, các nhà đầu tư nước ngoài đang gặp phải những thử thách nhất định khi đầu tư vào thị trường bán lẻ Việt Nam. Tuy vậy, thị trường trong nước vẫn giữ lợi thế về môi trường đầu tư như ổn định chính trị và chính sách quản lý vốn, tất cả đều tạo thêm sức hấp dẫn đối với đầu tư nước ngoài. Mặc dù đầu tư bất động sản tạm thời gặp các vướng mắc về pháp lý, Thủ tướng Chính phủ đang thúc đẩy cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và tạo thêm cơ hội cho các nhà đầu tư nước ngoài tham gia đấu giá quỹ đất.

Đánh giá về các giải pháp dành cho các nhà bán lẻ quốc tế, ông Matthew Powell cho rằng: “Các nhà bán lẻ thường được xem là những doanh nghiệp mang lại sự tiện lợi và giá trị đồng tiền. Do đó, việc quản lý chặt chẽ nguồn lực và giữ vững tỷ suất lợi nhuận sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp bán lẻ gặt hái nhiều thành công hơn tại thị trường Việt Nam".

Ông cho biết, các yếu tố có thể hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng tối đa cơ hội trong thị trường bán lẻ gồm: quan hệ và quy mô, cam kết giá trị hấp dẫn, xây dựng mô hình kinh doanh vững chắc, xây dựng thương hiệu, nắm rõ thị trường bán lẻ, không ngừng đổi mới và phát triển trên nền tảng đa kênh”.

Một điểm đáng chú ý khác, các hiệp định thương mại song và đa phương giữa Việt Nam và các đối tác sẽ hỗ trợ sự phục hồi và tăng trưởng của thị trường bán lẻ.

Ngân Khánh