Chuyển tiền cho chủ nhà, mất khả năng kiểm soát dòng tiền
Theo phản ánh, anh Nguyễn Văn A. (TP.HCM) thỏa thuận mua một căn nhà trị giá 13 tỷ đồng, trong đó tài sản đang được thế chấp tại ngân hàng với dư nợ khoảng 10 tỷ đồng.
Sau khi đặt cọc 3 tỷ đồng có công chứng, hai bên thống nhất sẽ đến ngân hàng để tất toán khoản vay và thực hiện các thủ tục giải chấp. Tại buổi làm việc, ngân hàng xác nhận số tiền cần thanh toán để tất toán khoản vay và cho biết chỉ cần chuyển đủ tiền vào tài khoản là có thể hoàn tất thủ tục.
Tuy nhiên, thay vì chuyển tiền trực tiếp theo hướng dẫn kiểm soát chặt chẽ của ngân hàng, bên mua đã chuyển gần 10 tỷ đồng vào tài khoản thanh toán đứng tên chủ nhà theo đề nghị của bên bán. Do hạn mức chuyển khoản, giao dịch được thực hiện qua nhiều lần chuyển tiền liên tiếp.
Sau khi hoàn tất chuyển tiền, ngân hàng thông báo tài khoản chưa đủ số dư để tất toán khoản vay. Kiểm tra lại, bên mua phát hiện số tiền đã bị chủ nhà rút ra và chuyển sang nhiều tài khoản khác. Chỉ trong thời gian ngắn, toàn bộ số tiền gần 10 tỷ đồng đã bị “rút sạch”, khiến giao dịch không thể tiếp tục.
Tổng cộng, người mua đối diện nguy cơ mất cả 3 tỷ đồng tiền đặt cọc trước đó và gần 10 tỷ đồng đã chuyển, dù trước đó quy trình giao dịch có sự tham gia của công chứng viên và làm việc trực tiếp tại ngân hàng.
Rủi ro pháp lý khi mua tài sản đang thế chấp
Theo luật sư Trần Viết Hà, vụ việc có dấu hiệu của hành vi “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” hoặc “lợi dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”. Người bị hại cần nhanh chóng trình báo cơ quan công an, đồng thời có thể khởi kiện ra tòa án để bảo vệ quyền lợi.
Luật sư phân tích, rủi ro lớn nhất trong trường hợp này xuất phát từ việc bên mua chuyển tiền vào tài khoản thanh toán cá nhân khi tài sản vẫn đang thế chấp. Đây là loại tài khoản mà chủ tài khoản có toàn quyền sử dụng, có thể rút hoặc chuyển tiền bất kỳ lúc nào, dẫn đến mất kiểm soát dòng tiền.
Trong khi đó, với các giao dịch mua bán nhà đang thế chấp, nguyên tắc an toàn là dòng tiền phải được kiểm soát trực tiếp bởi ngân hàng nhằm đảm bảo khoản vay được tất toán và tài sản được giải chấp trước khi sang tên.
Chỉ giao dịch trực tiếp với ngân hàng
Từ vụ việc trên, các chuyên gia pháp lý khuyến cáo người dân cần đặc biệt thận trọng khi mua bất động sản đang thế chấp.
Bên mua cần yêu cầu ngân hàng cung cấp tài khoản chuyên dùng để thu nợ và thực hiện chuyển tiền đúng mục đích tất toán khoản vay. Mọi giao dịch nên thực hiện thông qua ngân hàng với chứng từ rõ ràng, như ủy nhiệm chi hoặc nộp tiền trực tiếp tại quầy.
Việc chuyển tiền vào tài khoản cá nhân của bên bán trong khi tài sản chưa được giải chấp tiềm ẩn rủi ro rất lớn, bởi ngân hàng không có trách nhiệm kiểm soát dòng tiền này. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp, quyền lợi của người mua sẽ rất khó được bảo vệ.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh, dù giao dịch có công chứng hay có sự tham gia của ngân hàng, người mua vẫn cần nắm rõ quy trình pháp lý và kiểm soát dòng tiền chặt chẽ. Chỉ một sai sót trong khâu thanh toán cũng có thể dẫn đến thiệt hại hàng chục tỷ đồng.
